Coaching nuttig…?

Ten aanzien van de inzet en het effect van coaching bestaat nog wel eens twijfel. Begrijpelijk, want het rendement is bedrijfsmatig veelal niet in cijfers uit te drukken. In de Telegraaf van 23 januari verscheen een artikel dat dit tastbaar maakt. Een onderzoek door de Erasmus Universiteit Rotterdam onder leidinggevenden laat het volgende zien:

• 70% vond de gesprekken goede investering
• 85% zag een verbetering van het zelfbeeld
• 72% kon eerder valkuilen herkennen
• 70% kon doeltreffender communiceren

In de context van kosten/baten werd een Return On Investment aangegeven van 180%! En dat in tijden van crisis! Als belangrijke effecten werden aangewezen:

• Hogere productiviteit
• Minder ziekteverzuim
• Betere relatie met collega’s
• Meer zelfinzicht
• Effectiever behalen van gestelde doelen

Eind januari een coachtraject afgerond waarin deze aspecten weer bevestigd werden. Trots en dankbaar voelde ik me toen ik de aanbeveling las.

Lot uit de loterij…?

Eén van de doelen die ik mezelf dit jaar heb gesteld is twaalf boeken te lezen. Waarom? In mijn beleving is lezen een manier om kennis en de ideëen van anderen te begrijpen en daarmee mijn eigen kijk op dingen te verbreden ten gunste van mezelf en mijn omgeving.

Nu ben ik niet zo’n lezer.  Niet in de laatste plaats omdat ik van mezelf weet dat mijn concentratie vermogen beperkt is. ADHD? Zou zo maar kunnen. Al op de lagere en middelbare school werd me dit duidelijk. Of was het toch gewoon puberale luiheid… Tot voor kort wanneer ik met een boek begon, keek ik eerst hoeveel pagina’s het betreffende boek had. Terwijl ik aan het lezen was voor het einde van ieder hoofdstuk hoeveel pagina’s nog in het hoofdstuk en hoeveel pagina’s nog te gaan in het boek. De leesberg werd steeds groter. Ik ontnam mezelf de leesmotivatie.

Dit jaar maar eens anders. Huidige boek heeft grofweg 450 pagina’s. Verdeeld over een maand is dat 15 pagina’s per dag. Het werkt. Lig nu zelfs voor op m’n eigen schema. Sterker nog, ik beleef het lezen sterker. Als vanzelf ga ik stap voor stap onderweg naar m’n doel. Ik geef mezelf een compliment wanneer ik een stap gezet heb richting mijn doel. Dennis van der Geest noemt dit lootjes ophalen. Hoe meer lootjes, hoe groter de kans op mogelijk het lot uit de loterij.

Het afbreken van een doel in behapbare stappen maakt de reis boeiend, meer dan het resultaat. Hoe ga jij om met jouw doelen?

2010…?

Wat gaat 2010 brengen? Ik weet het niet en ik ben stikbenieuwd. Dit jaar vier ik mijn 50e verjaardag. In ieder geval een aantal doelen gesteld waarmee ik zeker weet dat ik een stap verder ga komen.

Eén van de doelen had ik mezelf al een paar jaar geleden gesteld: een toerskitocht tussen Zermatt en Chamonix; De zogenaamde Haute Route, voor m’n 50e verjaardag. Een korte impressie…

Tijd tegenaan zitten hikken. ‘ben ik niet te oud…’, ‘kan ik dat wel…’ en meer van dat soort gedachten. Misschien herken je deze. Inmiddels heb ik me opgegeven. Van 1-9 mei ga ik het doen! Meteen aan de slag om m’n conditie op peil te brengen. Andere dingen die ik me voor heb genomen:

• 12 boeken lezen
• Ja maar… huh?! toepassen
• 30 jaar vrienschap vieren in Bilbao

Zo’n lijstje werkt prima voor me. Geeft me richting en maakt het makkelijker prioriteiten stellen. Ben namelijk nogal snel afgeleid en doe dan andere dingen die langskomen. Welke dingen heb jij jezelf voorgenomen?

Topper…?

Een van de bijzondere dingen die op mijn pad is gekomen is Topstarters. Een initiatief van OTIB. Topstarters inspireert jongeren en zet hen aan het denken over thema’s als klantgericht denken, loopbaanontwikkeling en het stellen van doelen. TopStarters is inmiddels uitgegroeid tot een onmisbaar loopbaanproject voor nieuwkomers in het installatievak.

Een boeiend evenement met Dennis van der Geest als ambassadeur in voetbalstadions. Met een volledig productieteam van ruim 30 man iedere keer weer een topprestatie neerzetten. Voor mij persoonlijk een mogelijkheid om binnen een gegeven kader steeds weer nieuwe hoeken en randen te ontdekken en deelnemers verder in beweging te krijgen. Wat Topstarters is, wordt het best duidelijk in de video.

Er zijn…?

Iedereen heeft wel een of meedere favoriete films. Een van mijn favorieten is Being there met Peter Sellers in wellicht een van zijn beste rollen.  Als de tuinman Chance Gardner lijkt hij zich volledig onbewust van de buitenwereld en kent die alleen via de TV. Het enige dat hem boeit is het tuinieren. Door toeval komt hij in de buitenwereld terecht. Door zijn eenvoudige, bijna kinderlijke  en vooral ongecompliceerde kijk op dingen, gaan mensen in de buitenwereld hem bewonderen. Met name omdat ze zijn tuinier metafoor zo bijzonder vinden en daar hun eigen interpretatie aan geven. De door hem veel gebruikte uitspraak ‘I like to watch’ leidt menig moment tot bijzondere situatie.

In de laatste scene van de film komt de voor mij meest bijzondere tekst naar voren als de President van Amerika zegt: ‘Life is a state of mind’, terwijl Chance over het water loopt. Hierbij een link naar de filmtrailer.

Wat mij persoonlijk boeit in de film is Chance constant in het nu lijkt te zijn en hoe realiteit, interpretaties, ideeen en meningen met elkaar verwoven zijn. Steeds vraag ik me af  ’wat is waar?’ Welke films hebben jou aan het denken gezet over jouw realiteit en waarheid?

Leren leren…

Een van mijn jaarlijkse doelstellingen is van 4 trainers een training bij te wonen. Andere trainers doen dingen op hun manier, waar ik weer van kan leren en wat mijn traningen dan mogelijk weer ten goede komt. Leren leren. In mijn ogen – en die van mijn deelnemers - draagt dat bij aan mijn professionaliteit.

Op 14 en 15 oktober had ik weer zo’n beleving. Moriteru Ueshiba was in Nederland, de kleinzoon van de grondlegger van aikido. Deze kleinzoon is overigens reeds de 60 gepasseerd. Hij geldt als het voorbeeld voor aikido in de wereld. In het Japans is zijn formele titel doshu. Extra bijzonder om zijn voorbeeld te zien. Met name de rust en eenvoud vielen mij op. Een moment was voor mij indrukwekkend en dat had in wezen niets met die les te maken maar vooral met leiderschap.

Op een gegeven moment maakte hij een gebaar waarmee hij bedoelde of de deelnemers meer ruimte wilden maken voor zijn uitleg en voorbeeld. Een van de deelnemers begreep dit als dat hij werd uitgenodigd om met de doshu te oefenen. Op een non-verbaal grappige manier liet de doshu blijken dat dit niet de bedoeling was. Dit gaf een enig gelach bij de andere deelnemers. Daarna gebeurde het. De doshu zag in dat die deelnemer de communicatie anders had geinterpreteerd en begreep de kant van de deelnemer. Hij nodigde alsnog die deelnemer uit met hem te oefenen. Daarmee (h)erkende hij in wezen dat de interpretatie van de deelnemer OK was en beloonde hij in mijn ogen in feite de aanvankelijke alertheid en het initiatief van de deelnemer. Een mooi voorbeeld van waarnemen, omgaan met, en inspelen op signalen uit de omgeving; feedback. In Japan heet dat zanshin.

Daarbij in algemene zin voor dat weekend voor mijzelf een voorbeeld dat wanneer ik iets onderneem, de kans bestaat dat ik langs een onverwachte kant iets zie en leer. De demonstratie van de doshu is op YouTube te zien. Op deze weblog ook een video met een demonstratie.

Vuur en vlam…

Regelmatig komt in mijn training of coaching het thema vuur en vlam aan de orde. Veelal in de context van bijvoorbeeld drijfveren. Nu lees ik het boek Walden van Henry D. Thoreau en kom daarin een pakkend fragment tegen uit het gedicht The Wood Fire van Ellen Sturgis Hooper (1812 – 1848). Frappant weer hoe een metafoor beeldend werkt.

Nooit, klare vlam, mag mij worden ontzegd
Uw dierbare liefde, diep, levensecht.
Wat is behalve mijn hoop ooit zo stralend gestegen?
Wat heeft op geluk na zo diep in het duister gelegen?

Waarom zijt gij verbannen van haarden en zalen,
Gij die wij allen beminnen en gaarne onthalen?
Was uw bestaan te denkbeeldig misschien
Om ‘t int het alledaags licht van ons leven te zien?

Maakte uw heldere glans onze ziel deelgenoot
Van verborgen mysteries? geheimen te groot?
Wel, wij zijn veilig en sterk, wij zitten op dit uur
Naast ‘t zonder schimmen opflakkerend vuur,
Waar niets ons verblijd of bedroefd, maar vuur ons verwarmd heeft
Aan voeten en handen – en niet naar nog meer streeft;
Bij ‘t nuttige houtvuur, compact opgebouwd,
Kunnen wij rustig gaan zitten en slapen in ‘t heden,
Niet beducht voor spoken uit ‘t duister verleden
Die met ons spraken bij ‘t flakkerend licht van oud hout.

Mazzel…?

Onderweg van en naar opdrachten luister ik nogal eens naar Radio2. In de avond met vooral naar Theater van het Sentiment. Afgelopen donderdag op de weg terug van een opdracht in Tilburg. 1982 was het zogenaamde kroonjaar die avond. Ieder uur een spelletje waar bellers aan mee doen.

Zonder de vraag helemaal te horen, meteen gebeld. De kans gewaagd. ’U bent de 1e beller…’ vertelde een stem. Enkele seconden daarna in de uitzending. Het spel gespeeld en… gewonnen. Prijzen inmiddels in huis. Glunder er nog steeds van.

Waarvan? Van het feit dat dat ik het initiatief en de ‘gok’ heb genomen. Tegeltjes wijsheid wordt waarheid: “Wie niet waagt,…”

Ondernemen met TGI, TGI voor ondernemers…

Een van de uitgangspunten bij het trainen en coachen is voor mij Thema Gecentreerde Interactie, TGI.

TGI is een krachtige methode voor het leidinggeven aan groepen en teams die levendigheid en creativiteit in samenwerkings- en leerprocessen bevordert. Een van de centrale methodische uitgangspunten is het dynamisch balanceren. Concreet betekent dit dat in elk opleidings-, samenwerkings- of leiderschapsvraagstuk 4 factoren een gelijkwaardige rol spelen:

1. het welzijn en de effectiviteit van de mens als persoon (IK)
2. de samenwerkingsprocessen (WIJ)
3. de gezamenlijke doelen en taken (TAAK)
4. de van belang zijnde contextuele factoren (CONTEXT)

Hoe ondernemen wij in deze (crisis)tijd met het TGI-concept in de hand? Met de TGI-cafébijeenkomsten verbinden wij thema’s van deze tijd aan het TGI-concept. In een informele sfeer treffen TGI-geïnteresseerden elkaar ieder kwartaal in Utrecht of Antwerpen. Het thema van de avond wisselt en daagt steeds uit om de meerwaarde van het TGI-concept te onderzoeken voor actuele onderwerpen uit de wereld om ons heen.

• Programma:
  • 19.00 uur ontvangst
  • 19.30 uur start bijeenkomst
  • 21.30 uur borrel na afloop
• Locatie: in Zalencentrum In de driehoekjes Willemsplantsoen 1-C 3511 LA Utrecht 030 2343307. Een routeplanner naar de locatie is te vinden op www.indedriehoek.nl
• Kosten: € 12,00 per persoon. Vooraf te betalen op bankrekeningnummer 3003 23514 t.n.v. J.J.M.J.E. Derksen o.v.v. TGI café 12 november en je email adres.
• Aanmelden: via email aan jderksen@zonnet.nl na ontvangst van betaling ontvang je een bevestiging.

Wij hopen je te zien op een inspirerende avond!

Creativiteit…

Het thema van het Tijdschrift voor Coaching is creativiteit. In zijn artikel Versnellen met de traagste managementtool ter wereld verteld hij over een idiaans gebruik om dingen te bespreken: De praatstok. Hij haalt daarbij onder meer het boek Presence aan. Otto Scharmer licht in dit boek toe dat hij onderscheid maakt in vier niveau’s waarop een gesprek kan plaats vinden:

1. Downloading; Een alledaags gesprek over ditjes en datjes. Ik vertel wat mij bezighoudt, jij vertelt wat jou bezighoudt. Ieder onthoudt hetgeen zijn bestaande mening of standpunt herbevestigd.
2. Discussie of debat; Uitwisselen van standpunten. Meningen delen waardoor wederzijds zicht ontstaat op overeenkomsten en verschillen. Vanuti deze basis kunnen beslissingen worden genomen.
3. Dialoog; Naast de inhoud van de argumenten, hebben we oog voor gevoelens, waarden en overtuigingen. We zoeken naar overeenkomsten en overbruggen zo mogelijk de verschillen.
4. Presencing; We vetrouwen erop dat uit onze ontmoeting nieuwe wijsheid ontstaat. We benutten de aanwezige kwaliteit, vergroten ons gewaar zijn, vertragen activiteit en zien wat zich aandient.

De ene is niet per definitie beter dan de ander. Ieder niveau heeft zijn functionele kant. Juist de laatste twee zetten de deur open tot de creativiteit. De geest komt als het ware uit de fles.

Op welke momenten besef je daadwerkelijk op welk niveau je in gesprek bent? Ik gun jullie plezier en creativiteit.