Categorie archief: Gelezen…

Motivatie upgrade…?

Rond het ingaan van de tweede helft van de 20e eeuw is in de wetenschap onderzoek gedaan naar extrinsieke en intrinsieke motivatie. Vele organisaties en bedrijven lijken de waardevolle inzichten hieruit niet op te merken – of is er iets anders aan de hand? Willen we echt willen groeien dan dienen we te leren van de wetenschap, de bevindingen tegen het licht houden en toepassen.

Iedereen wordt ‘bestuurd’ vanuit motivatie. Uit historisch oogpunt onderscheidt Daniel Pink in zijn boek Drive twee vormen van besturing van motivatie:

  • Motivatie 1.0; Periode van oudheid tot aan industriële revolutie. Oorspronkelijk en basaal. Drijfveer is overleven.
  • Motivatie 2.0; aansluitende periode tot aan jaar 2000. Hoge mate van routinematige taken. Sturen door middel van straffen en belonen. Vraagt om volgzaamheid. Vooruitgang en resultaten en worden afhankelijk van en bevorderlijk voor gedrag gebaseerd op extrinsieke verlangens en beloning. Daniel Pink noemt dit type X-gedrag.

Nu, in het begin van de 21ste eeuw, lijkt ons denken over wat en hoe we doen te vragen om een upgrade van Motivatie 2.0 naar 3.0. Niet in de laatste plaats omdat in ons huidige leven vanuit diverse facetten een groter beroep wordt gedaan op creativiteit. Wat hieraan bijdraagt is gedrag dat van binnenuit gedreven wordt, intrinsiek. Type I-gedrag. Motivatie 3.0 wordt gevoed door drie fenomenen:

  • Autonomie; de ruimte, vrijheid over 4 T’s
    • Taak; wat
    • Tijd; wanneer, moment
    • Team; wie
    • Techniek; hoe
  • Meesterschap; Beter worden in iets wat er voor jou toe doet
  • Zingeving; Mensen zijn van nature naar op zoek naar iets dat voorbij gaat aan henzelf

Wat hiervoor nodig is, is dat we het accent verschuiven van resultaatdoelen naar leerdoelen. Mensen die werken aan leerdoelen vanuit motivatie 3.0 bereiken betere resultaten. Relatief recente wetenschappelijke bevindingen onderschrijven en bewijzen dit. Aardig voorbeeld in deze context is wellicht Wikipedia. Nog dagelijks groeit de meest geraadpleegde informatiebron ter wereld vanuit persoonlijke intrinsieke interesse en ambitie zonder dat er ook maar enige extrinsieke beloning tegenover staat. Zelfs het ‘machtige’ Microsoft heeft de verdere ontwikkeling van haar eigen encyclopedie Encarta gestaakt. Simpelweg omdat van deze concurrentie niet te winnen valt.

Maximalisatie van zingeving als ambitie en leidraad dient een plaats in te nemen naast winstmaximalisatie. Sterker nog, misschien is winstmaximalisatie wel de logische en prettige bijkomstigheid motivatie 3.0

Welke versie van motivatie herken je in jouw omgeving? En, ben je toe aan een upgrade?

Advertenties

Bescheidenheid siert…?

Afgelopen donderdag een training klantgericht handelen verzorgd in Noorwijkerhout. Drie boeiende dagdelen met mensen die leergierig zijn en hun grenzen wilden verkennen. Wat een weelde zo te mogen werken.

Mijn oog viel op een onderzetter en met name de tekst. Deze trof me. Vooral de dienstbaarheid, ondersteuning en bescheidenheid die erin doorklinkt. Daarnaast natuurlijk de creativiteit en aandacht waarmee het bedacht is.

Hmm, bescheidenheid expliciet benoemen… paradox?

Vitamine-A..!

Eerder deze week heb ik bij Kwik-Fit in Leiden een barstje in de voorruit van m’n auto laten repareren. Mocht van mijn regionale verzekering Univé . Die me overigens snel en effectief hebben geinformeerd nadat ik ze belde met de vraag ‘wat te doen…?’. Na de ruitreparatie komt de Kwik-Fit man op mij af en zegt ‘meneer Krijger, uw auto is gereed. Zal ik hem naar buiten rijden of doet u dat zelf?’ Een kleine verbazing bekroop me ‘Gôh, hij weet m’n naam.‘ Met een glimlach op mijn gezicht reed ik de garage uit.

Dacht daarna meteen aan de uitdrukkingen gewone dingen ongewoon goed doen en mond-op-oor reclame uit de inspirerende training van Ton Planken. Vanuit oplettendheid en nieuwsgierigheid kan je aandacht persoonlijk maken en daarmee het verschil.

Vitamine-A noem ik dat. Klanten hebben dat nodig.

Huishouden…?

Wat is jouw beeld als je het woord ecologie hoort? Wanneer ik tot voor kort dit woord hoorde, kreeg ik meteen associaties met geitenwollen sokken, groen getint denkende mensen. Ben er inmidels wel achter dat deze gedachten voortkomen uit m’n opvoeding en me vooral beperken.

Ecologie betekent letterlijk ‘leer van het huis’, naar de Griekse woorden oikos (huis) en logos (leer). Een definitie van ecologie is ‘kennis van relaties van organismen en hun omgeving’. Hier doen we in wezen allemaal aan.

Ben in deze herfstdagen gedoken in de boeken Theory U en Web of Life. Via LinkedIn bij een video fragment gekomen van een interview met Fritjof Capra. Boeiend hoe helder, weloverwogen en eenvoudig hij zijn idee uiteenzet. Voor mij geeft het hernieuwd besef  en perspectief over de  naam GradiorVisionFocus en Dynamiek uit Interactie die ik eind 2003  gekozen heb. 

Hoe is het met jouw huishouden?

Inspiratie…

Zet ik zojuist de nieuwe ‘spreuk van de maand’ verderop rechts in de kantlijn en loop wat heen en weer in de woonkamer. Ergens achter in mijn hoofd zit de gedachte dat ik een nieuw item voor de blog wil maken. Zie ik – terwijl ik loop – het kleine boekje ‘Inspiratie van dag tot dag’ van Stephen Covey liggen. Ik sla 30 augustus open en lees het volgende: 

“We hebben meer behoefte aan visie en richting dan aan een kaart van het te verkennen terrein. Meestal weten we niet wat we we nodig hebben om er doorheen te komen. Veel hangt af van ons beoordelingsvermogen op het moment zelf. En dan laten we ons leiden door een innerlijk kompas.”

Dit verwijst dan weer naar betreffende bladzijde in 7 Eigenschappen van Effectief Leiderschap. Voor mij een prettige manier van mijn zaag scherp houden. Welke kant wijst jouw innerlijk kompas op?

Mentale weerbaarheid

Al terug van vakantie? Batterij weer opgeladen? Belangrijk, want mens en organisatie komen steeds meer onder druk te staan.  De kans op burn-out, depressie etc. wordt groter. Je mentale weerbaarheid bepaalt in grote mate hoe je in je kracht blijft.

In het Tijdschrift voor Coaching van juni geven Siebo Haske en Rob van der Ven toelichting op mentale weerbaarheid. Het is gebaseerd op de vier C’s:

  • C hallenge: capaciteit om je uitgedaagd te voelen door nieuwe of bestaande taken.
  • C ommitment: inzetten voor de gewenste prestatie.
  • C ontrol: over je manier van leven en je emotionele controle alsmede je laten omringen met mensen die in je geloven.
  • C onfidence: vertrouwen in je eigen kunnen en inter-persoonlijk vertrouwen.

Hoe staat het met jouw mentale weerbaarheid? Met je opgeladen batterij heb je de mogelijkheid voor jezelf te bepalen hoe je de rest van 2010 – en wellicht je leven – verder vorm wilt geven. Voor mij als trainer/coach altijd weer boeiend hierin bij te dragen.

Geniet (ook) van de rest van de zomer.

Intuïtie…

Enige maanden geleden zag ik toevallig een afbeelding van Malcolm Gladwell op de voorkant van een tijdschrift staan. Op een of andere manier kreeg ik het idee dat ik meer van hem wilde weten. Waar dat op gebaseerd was? Geen flauw benul.

Inmiddels heb ik het boek Intuïtie gelezen. Boeiend. Kans is groot dat mijn besluit gebaseerd is op wat hij noemt selectieve informatie reductie; fragmenten van informatie van signalen die bij ons binnenkomen, triggeren ons onbewuste waardoor we in staat zijn te ‘weten’ wat ons te doen staat in een fractie van een seconde.

Vooral het hoofdstuk dat een verband legt met mimiek, een belangrijk onderdeel binnen non-verbale communicatie, toont aan hoe krachtig die informatie is. Daarbij ook hoe snel we op basis daarvan oordelen. Uit mijn eigen ervaring weet ik dat ik bij sollicitatie gesprekken in wezen binnen een paar seconden al had ‘besloten’ dat een kandidaat paste in ‘mijn’ profiel.

Dit laat ook meteen de keerzijde zien van intuïtie; hoe objectief wil en kan je zijn? Je buikgevoel (h)erkennen en je eigen subjectiviteit onder de loep leggen lijkt het devies van Malcolm Gladwell. Deze (h)erkenning is vaak aandachtpunt in mijn training en coachingtrajecten.

Lot uit de loterij…?

Eén van de doelen die ik mezelf dit jaar heb gesteld is twaalf boeken te lezen. Waarom? In mijn beleving is lezen een manier om kennis en de ideëen van anderen te begrijpen en daarmee mijn eigen kijk op dingen te verbreden ten gunste van mezelf en mijn omgeving.

Nu ben ik niet zo’n lezer.  Niet in de laatste plaats omdat ik van mezelf weet dat mijn concentratie vermogen beperkt is. ADHD? Zou zo maar kunnen. Al op de lagere en middelbare school werd me dit duidelijk. Of was het toch gewoon puberale luiheid… Tot voor kort wanneer ik met een boek begon, keek ik eerst hoeveel pagina’s het betreffende boek had. Terwijl ik aan het lezen was voor het einde van ieder hoofdstuk hoeveel pagina’s nog in het hoofdstuk en hoeveel pagina’s nog te gaan in het boek. De leesberg werd steeds groter. Ik ontnam mezelf de leesmotivatie.

Dit jaar maar eens anders. Huidige boek heeft grofweg 450 pagina’s. Verdeeld over een maand is dat 15 pagina’s per dag. Het werkt. Lig nu zelfs voor op m’n eigen schema. Sterker nog, ik beleef het lezen sterker. Als vanzelf ga ik stap voor stap onderweg naar m’n doel. Ik geef mezelf een compliment wanneer ik een stap gezet heb richting mijn doel. Dennis van der Geest noemt dit lootjes ophalen. Hoe meer lootjes, hoe groter de kans op mogelijk het lot uit de loterij.

Het afbreken van een doel in behapbare stappen maakt de reis boeiend, meer dan het resultaat. Hoe ga jij om met jouw doelen?

Vuur en vlam…

Vuur en vlamRegelmatig komt in mijn training of coaching het thema vuur en vlam aan de orde. Veelal in de context van bijvoorbeeld drijfveren. Nu lees ik het boek Walden van Henry D. Thoreau en kom daarin een pakkend fragment tegen uit het gedicht The Wood Fire van Ellen Sturgis Hooper (1812 – 1848). Frappant weer hoe een metafoor beeldend werkt.

Nooit, klare vlam, mag mij worden ontzegd
Uw dierbare liefde, diep, levensecht.
Wat is behalve mijn hoop ooit zo stralend gestegen?
Wat heeft op geluk na zo diep in het duister gelegen?

Waarom zijt gij verbannen van haarden en zalen,
Gij die wij allen beminnen en gaarne onthalen?
Was uw bestaan te denkbeeldig misschien
Om ’t int het alledaags licht van ons leven te zien?

Maakte uw heldere glans onze ziel deelgenoot
Van verborgen mysteries? geheimen te groot?
Wel, wij zijn veilig en sterk, wij zitten op dit uur
Naast ’t zonder schimmen opflakkerend vuur,
Waar niets ons verblijd of bedroefd, maar vuur ons verwarmd heeft
Aan voeten en handen – en niet naar nog meer streeft;
Bij ’t nuttige houtvuur, compact opgebouwd,
Kunnen wij rustig gaan zitten en slapen in ’t heden,
Niet beducht voor spoken uit ’t duister verleden
Die met ons spraken bij ’t flakkerend licht van oud hout.

Creativiteit…

CreativiteitHet thema van het Tijdschrift voor Coaching is creativiteit. In zijn artikel Versnellen met de traagste managementtool ter wereld verteld hij over een idiaans gebruik om dingen te bespreken: De praatstok. Hij haalt daarbij onder meer het boek Presence aan. Otto Scharmer licht in dit boek toe dat hij onderscheid maakt in vier niveau’s waarop een gesprek kan plaats vinden:

  1. Downloading; Een alledaags gesprek over ditjes en datjes. Ik vertel wat mij bezighoudt, jij vertelt wat jou bezighoudt. Ieder onthoudt hetgeen zijn bestaande mening of standpunt herbevestigd.
  2. Discussie of debat; Uitwisselen van standpunten. Meningen delen waardoor wederzijds zicht ontstaat op overeenkomsten en verschillen. Vanuti deze basis kunnen beslissingen worden genomen.
  3. PresenceDialoog; Naast de inhoud van de argumenten, hebben we oog voor gevoelens, waarden en overtuigingen. We zoeken naar overeenkomsten en overbruggen zo mogelijk de verschillen.
  4. Presencing; We vetrouwen erop dat uit onze ontmoeting nieuwe wijsheid ontstaat. We benutten de aanwezige kwaliteit, vergroten ons gewaar zijn, vertragen activiteit en zien wat zich aandient.

De ene is niet per definitie beter dan de ander. Ieder niveau heeft zijn functionele kant. Juist de laatste twee zetten de deur open tot de creativiteit. De geest komt als het ware uit de fles.

Op welke momenten besef je daadwerkelijk op welk niveau je in gesprek bent? Ik gun jullie plezier en creativiteit.